INTERNATIONAL ASSOCIATION OF ART CRITICS GREEK SECTION

Home page

DOSSIER AICA HELLAS

ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ

Όψη της έκθεσης στο ΜΜΣΤ
Ο καλλιτέχνης μπροστά σε έργο του

Γιώργος Τσακίρης. Αναδρομική

Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

6 Ιουνίου – 16 Σεπτεμβρίου 2012

 

Ώρα 21:00, ημέρα Τετάρτη, 6 Ιουνίου 2012. Εγκαίνια πολλών εκθέσεων ταυτόχρονα στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, αμέτρητοι επισκέπτες, περιβάλλον ζωντανό, αλλά και θορυβώδες. Μέσα σε όλη αυτή την πληθώρα επιλογών, παρουσιάζεται η αναδρομική έκθεση του Γιώργου Τσακίρη, στον πρώτο όροφο του μουσείου.

 

Μία αναδρομική έκθεση έχει ως στόχο να προσφέρει στο κοινό την ολοκληρωμένη εποπτεία της εξέλιξης ενός καλλιτέχνη, μέσα από το σύνολο των έργων του. Στην περίπτωση του Γιώργου Τσακίρη και της έκθεσής του στο Μ.Μ.Σ.Τ., ο πρωταρχικός αυτός στόχος επιτυγχάνεται. Κι ενώ θα περίμενε κανείς μία αυστηρά γραμμική παρουσίαση των έργων του καλλιτέχνη στη γνώριμη μακρόστενη αίθουσα του μουσείου, διαπιστώνεται ότι έχει επιτευχθεί μία χρονική μεν, αλλά ανεπιτήδευτη και κυρίως σφιχτοδεμένη παρουσίαση έργων, από τη δεκαετία του ’80 έως και σήμερα, με προσέγγιση ενιαία και συνεπή απέναντι στο έργο του καλλιτέχνη συνολικά.

 

Η επιμέλεια της έκθεσης από τη Θούλη Μισιρλόγλου βοηθά τον θεατή να κινηθεί αβίαστα και να αποκτήσει μία πλήρη και σαφή εικόνα της εξέλιξης του Τσακίρη μέσα σε τρεις και πλέον δεκαετίες. Εκτός από μικρών διαστάσεων έργα –σχέδια, ζωγραφική, επιτοίχιες κατασκευές– παρουσιάζονται εκτενώς εγκαταστάσεις και κατασκευές μεγάλων διαστάσεων. Έτσι, το μάρμαρινο δαπέδο του μουσείου καλύπτεται από σίδερα, χώματα, χορτάρια, ξύλα, από τα οργανικά κι ανόργανα στοιχεία των έργων.

 

Γνώριμος πυρήνας της δουλειάς του παραμένει η φύση: είτε προσεγγίζοντας και ενεργοποιώντας την αγροτική εργασία ως καθαυτή εικαστική πράξη είτε προσαρμόζοντας το έργο τέχνης στη φύση και στην σφραγίδα που νομοτελειακά αφήνει αυτή σε οτιδήποτε έμψυχο ή άψυχο. H φύση συνεργεί και συναινεί στα έργα του Τσακίρη ως διαδικασία και ως αποτέλεσμα. Είναι άλλωστε πασιφανές: η πρακτική της συνέργειας ανθρώπων και φυσικών στοιχείων, προκειμένου να υπάρξει γόνιμο έδαφος δημιουργίας, διατρέχει μεταφορικά και κυριολεκτικά όλο το φάσμα της δουλειάς του.

 

Ακόμη και η συνεργασία ενός σκώρου μπορεί να είναι απαραίτητη (για παράδειγμα, στην εγκατάσταση Σε δέκα τόσα χρόνια θα δεις τι χρώμα έχει το βρακί μου, 1997-2002), ενώ τα εγκαίνια της έκθεσης κλείνουν με τη συνέργεια των μαθητών του Τσακίρη, στο επί τόπου στήσιμο της εγκατάστασης Γιούκος, παίζοντας μουσική, κερνώντας το κοινό με αποστάγματα παραγωγής του καλλιτέχνη, προτρέποντας τους παριστάμενους να ξεχάσουν για λίγο πού βρίσκονται και να γευτούν τις διονυσιακές χαρές της αγροτικής ζωής και παράδοσης. Τα έργα του Τσακίρη άλλωστε αφομοιώνουν και χρησιμοποιούν σταθερά τη γονιμότητα της φύσης και τα ανθρωπολογικά στοιχεία της αγροτικής ζωής. Ακόμη και με το πέρασμα των «εύπορων» δεκαετιών (1980-1990-2000) της ελληνικής κοινωνίας, ο Τσακίρης παρέμεινε συνεπής σε αυτή του την επιλογή.

 

Και κάτι ακόμη: η έκθεση ενεργοποιεί αναπόφευκτα τη διαπίστωση μίας επιπλέον παραμέτρου, ακόμη πιο επίκαιρης από ό,τι κι ο ίδιος ίσως θα μπορούσε να προβλέψει. Ακούγοντας στα εγκαίνια ανήσυχους τους παρευρισκόμενους σε πηγαδάκια να μιλούν για τα τρέχοντα προβλήματα στην ελληνική κοινωνία, τους εκπροσώπους του πολιτισμού να μιλούν ανοιχτά για τη δημιουργικότητα που δε στερεύει όσο κι αν στερεύουν τα κονδύλια, η έκθεση και τα έργα του Τσακίρη εντέλει δίνουν μία λιτή, ωστόσο κρίσιμη απάντηση σε όσα συμβαίνουν: η ζωή πάντα συνεχίζεται.

 

Αρετή Λεοπούλου